Noel Baba Kimdir? Pataralı Aziz Nikolas

Yılbaşında ilk akla gelen isim olan Noel Baba Kimdir? Santa Claus olarak bilinen ve tüm dünyaca tanınan Noel Baba hakkında bilinmeyenler?

Dünyanın birçok şehrinde, yüzlerce insan için Aralık ayı; yeni yıla ramak kala girişilen hazırlıklar, sevdiklerine alınan hediyeler, süslenen çam ağaçları ve bu sürecin başkahramanı Noel Baba demektir.

Noel Baba, yılbaşının en vazgeçilmez karakteridir ya da dünya literatüründe en bilinen ismiyle Santa Claus. Çocuklar için armağan, yetişkinler için umut dağıtan, bununla beraber dinler arası birtakım tartışmalara sebep olan aksakallı, kırmızılar içindeki ihtiyar…

Bugün Noel Baba dediğimiz karakter her ne kadar 20. yüzyılın reklam anlayışı tarafından yaratılsa da, gerçekte Anadolu'dan doğan bir şahsiyetti Santa Claus.

Patara'lı Aziz Nikola

Noel Baba diye bilinen karakter Aziz Nikolaos’tur.Aziz Nikola, Aziz Nikolas, Aziz Nikolaos” gibi küçük farklılıklarla yazılıp söylense de hepimiz için Noel Baba’dır O. Anadolu coğrafyasında yetişmiş bir isimdir Aziz Nikola. Bugünkü Teke Yarımadası’nda Likya Uygarlığı sınırları içerisinde yerini almış Patara kentinde, M.S. 3. yüzyıl sonlarına doğru dünyaya gelmiştir. Her ne kadar Aziz Nikola, Myra (Demre) şehriyle özdeşleşmişse de asıl doğum yeri Patara'dır.

Myra’da (Demre'de) piskoposluk yaptığı yıllarda hayatını kaybedip mezarı burada yer aldığı için, yüzlerce kişi tarafından Demre bir hac noktası haline gelmiştir. Yüzlerce Hristiyan her yıl Demre Noel Baba Kilisesi’ne ziyarete gelmektedir.

Sahip olduğu varlığını muhtaçlara yardım amaçlı kullanan Aziz Nikola, Hristiyanlığın erken dönemlerinde mütevaziliği ve yardımseverliğiyle ün yapar. Fakat onunla ilgili anlatılan en önemli şey, yaptığı bütün iyilikleri gizli bir şekilde yapmış olmasıdır.

Yaşamı boyunca, zenginliğiyle övünmek yerine fakirler için görünmeyen kahraman olmayı başarmıştır.

 

Aziz Nikolas’ın Hayatı

Aziz Nikolas, M.S. 270 senesinde Likya Bölgesi’nin en zengin kentlerinden biri olan Patara’da dünyaya gemiştir. Tahıl ticareti ile uğraşan varlıklı bir ailenin çocuğu olan Nikolas, tek çocuktu. Başka hiç bir kardeşi olmayan aziz, ailesinin maddi durumunun da iyi olmasından dolayı kolay ve rahat bir hayata sahipti. Ailesi aynı zamanda dindardı.

Aile terbiyesini iyi almış, ahlaklı ve düzgün bir çocuktu Nikolas. Aynı zamanda kilisede dini eğitim almakta kendini yetiştirmekteydi.

Tam olarak yaşı bilinmese de küçük yaşlarda ailesini kaybeder Nikolas. Ebeveynlerinin vefatı üzerinde papaz olan amcası tarafından yetiştirilmiştir.

Aziz Nikolas, gençlik yıllarında bazı seyahatler yapar. Mısır ve Filistin’e gider. Bu arada kendini yetiştirir. Likya Bölgesi’ne geri döndüğünde ise Patara’ya yakın konumda sayılan Myra kentine gider. Myra (Demre), Likya Bölgesi’nin ve Birliği’nin en zengin ve en gelişmiş kentlerinden biridir. 3 oy hakkına sahip kentlerden biri olan Myra ihtişamlı ve refah bir hayat sürmektedir.

Aziz Nikolas, Myra’ya vardığında burada piskopos olarak hizmet etmeye başlar. Henüz Hristiyanlığın tam kabul görmediği, bir çok zulmün yaşandığı bir dönemdedir. Yine de dinini ve inandığını anlatmaktan vazgeçmez. Hatta bir dönem tutuklanıp haspe atıldığı söylenir. Ta ki Konstantin ile beraber Hristiyanlık serbest bırakılana kadar. Dinin özgürlüğe kavuşması ile Aziz Nikolas Myra’da iyice ünlenir. 325 senesinde İznik’de (Nikea) yapılan I. İznik Konsili’ne katılır. Hatta bu konsile Myra başpiskoposu olarak katıldığı söylenir.

 

Aslında azizin hayatı hakkında daha fazlası bilinmez. Genellikle onunla ilgili anlatılanlar hikayelerden ibarettir. Aziz adına bir çok efsane türemiş, dillerden dile aktarılmıştır. Myra’da çok sevilen Nikolas’ın ünü kentin sınırları dışına ulaşmıştır.

Aziz Nikolas, 6 Aralık 343 günü vefat etmiştir. 73 yaşında öldüğü bilinen Aziz için ölümünün ardından bir çok Avrupa ülkesinde kiliseler inşa edilmiştir. Nikolas Myra’daki mezarlığa gömülmüştür. Bugün gezdiğiniz kilise ise ölümünden sonra yapılan kilisedir.

Aziz Nikolas, ölümünden sonra bir çok şehrin ve ülkenin koruyucu azizi kabul edilmiştir. Günümüzde özellikle Rusya’nın, İtalya ve Yunanistan’ın en saygın azizlerindendir. Bunların dışında bir çok ülkede de önemli bir aziz olarak bilinir. 6 Aralık tarihi ise bir çok Hristiyan tarafından bayram olarak kutlanmaktadır.

İyi kalpli, çok cömert, hoşgörülü ve bilgili Aziz Nikolas, mal varlığını yoksullar ve ihtiyaç sahipleri için kullanmıştır. Onunla anlatılan hikayelerde zor durumda olanlara yardım etmiş, bir takım mucizeler göstermiştir. İçinde bulunduğumuz yüzyılda ise Noel Baba karakterine ilham vermiştir. Noel Baba’nın aslen koca yürekli bir Anadolu çocuğu olduğunu, Anadolu coğrafyasında büyüyüp bu topraklardan ün yaptığını bilmek lazım.

Denizcilerin Azizi - Üç Kız Kardeşin Umudu Nikola

Rivayete göre Nikola Kudüs'e gitmeye karar verir. Geri dönüş yolunda çıkan fırtına öylesine güçlüdür ki denizcilerin hepsi korku içindedir. Nikola'nın duası ise her şeyi değiştirecektir. Fırtına tamamen durduğunda kendisine "Denizcilerin Azizi" ünvanı verilecektir.

Yine onunla ilgili en çok bilinen hikâye ise çeyiz parasını biriktiremediği için evlenemeyen üç kız kardeştir. Aziz Nikola üç kız kardeşe sırasıyla yardım ederek evlenmelerini sağlayacaktır.

Kız kardeşlerin penceresinin önüne bıraktığı altınlar, sonrasında bacadan içeri atılacak ve aslında asırlar sonra başlayacak olan bir geleneğin ilk versiyonu böylece ortaya çıkacaktır. (Noel Baba’nın hediye getirme geleneği İskandinav mitolojisindeki tanrı Odin’den gelmektedir).

Demre'den Yayılan Ün

Hayatını geçirdiği Demre'de büyük üne kavuşan Aziz Nikola 6 Aralık tarihinde vefat etmiştir. Mezarının bulunduğu alana inşa edilen büyük kilise, rivayete göre İtalya'nın Bari şehrinden gelen denizciler tarafından bir akşam baskına uğramış ve Azizin kemikleri çalınıp Bari'ye götürülmüştür.

Hatta Bari şehrinde St. Nikolaos adıyla yapılan kilisenin içindeki mezara kemikleri konmuştur. İşte bu yüzden binlerce kişi tarafından Bari'deki bu kilise ziyaret edilir.

Son yıllarda yapılan araştırmalarda aslında bu götürülen kemiklerin Aziz Nikola'ya ait olmadığı büyük ihtimal başka bir rahibin kemiklerin götürüldüğü tezi güç kazanmaktadır.

Kazıların ve çalışmaların halen sürdüğü Demre Noel Baba Kilisesi ise her yıl yüzlerce yerli-yabancı turiste inanç turizmi çerçevesinde ev sahipliği yapmaktadır.

Bir Anadolu çocuğu olarak dünyaya ün salmış, merhametin ve inancın sembolü olmuş Aziz Nikola'nın tüm dünyaya tanıtımını yapmak amacıyla Turizm Bakanlığı 1981 yılında Demre'de Uluslararası bir sempozyum tertiplemiştir. O günden beri tüm dünya bu Anadolu insanını daha iyi tanımaya başlamıştır.

Ayrıca Noel Baba Kilisesi 2000 yılında UNESCO Geçici Miras Listesi’nde yerini almıştır.

Özellikle Rus turistlerin yoğun ilgi gösterdiği Aziz Nikolas Kilisesi, Hristiyanlar için bir hac rotası.

Son Olarak...

Bir İskandinav mitolojisindeki Odin'den yola çıkılarak şimdiki Noel Baba versiyonu oluşturulmuş olsa da, her yılbaşı öncesi onlarca yüreğe dokunan bu kahraman bugün tüm dünyanın sempatisini kazanmıştır. Noel Baba karakteri hayali olup, günümüzün kapitalist anlayışında yerini bulmuş olsa da, ona ilham olan Aziz Nikolas büyük ve saygın bir kişilikti.

Hayatını iyilik yolunda harcayan Aziz Nikola, Anadolu’nun yetiştirdiği önemli isimler kervanında yerini almayı başarmıştır.

 

SÖZLEŞME

Bu internet sitesine girilmesi veya mobil uygulamanın kullanılması sitenin ya da sitedeki bilgilerin ve diğer verilerin programların vs. kullanılması sebebiyle, sözleşmenin ihlali, haksız fiil, ya da başkaca sebeplere binaen, doğabilecek doğrudan ya da dolaylı hiçbir zararlardan REHBERNAME A.Ş. ('REHBERNAME') nun sorumluluğunun olmadığını, tarafımdan internet sitesinde E-Bültene üye olmak için veya başkaca bir sebeple verdiğim kişisel verileri, özellikle de isim, adres, telefon numarası, e-posta adresi, banka bilgisi, yaş ve cinsiyetle ilgili benzeri bilgileri kendi rızam ile paylaştığımı, REHBERNAME A.Ş. ('REHBERNAME') nun nin bu bilgileri kullanmasına muvafakat ettiğimi, bu bilgilerin 3.gerçek ve/veya tüzel kişilerin eline geçmesi ve bu şekilde olumsuz yönde kullanılması halinde ve/veya bu bilgilerin başkaca kişiler ile paylaşılması halinde REHBERNAME A.Ş. ('REHBERNAME') nun sorumluluğunun olmadığını gayri kabili rücu, kabul, beyan ve taahhüt ederim.